وکیل امید کوکبی: عدم اجازه ملاقات با موکل، به سخره گرفتن قانون است

مژگان مدرس علوم

  جرس: روز یازدهم بهمن ماه سال جاری زمان برگزاری دادگاه رسیدگی به اتهامات امید کوکبی دانشمند جوان کشورمان اعلام شده است. این در حالی است که وی تاکنون موفق به ملاقات با وکلای خود نشده است و دادگاه را مرجعی صالح برای رسیدگی به پرونده خود نمی داند. 

 
این دانشجوی نخبۀ ایرانی که ماههاست در زندان اوین در بلاتکلیفی بسر می برد در اعتراض به این روند طی نامه ای به رئیس قوه قضائیه، ضمن شرح گوشه ای از آنچه در دوران بازجویی ها و روند دادگاهی شدن بر وی گذشته است، از عدم حضور مجدد خود در دادگاه مربوطه، به دلیل "عدم صلاحیت" خبر داده و نوشته است: " اكنون به عنوان عكس العمل طبیعی یك زندانی كه به حرمت و حقوق اولیه انسانی او توهین شده است اعلام می كنم كه بعد از این حاضر نیستم در این دادگاه حضور یافته و از خود دفاعی بكنم و اگر هم اجباراً مرا به دادگاه ببرند قطعاً سكوت كرده و دفاعی نخواهم كرد تا ایشان با فراغ بال به آنچه كه از قبل برای من تجویز كرده اند حكم دهد."

آقاي سعيد خليلي در مصاحبه با "جرس" در خصوص نامه جديد موكلش آقاي اميد كوكبي به رئيس قوه قضائيه می گوید: "من هم ديروز از سايتهاي خبري مطلع شده وآن را خواندم. و از اتفاقاتي كه در بازجويي ها بر اميد گذشته بي خبر و از جزئيات و نوع همكاري كه بازجوها و يا مقامات مسئول از او خواسته اند بي اطلاعم ، زيرا تا كنون به وكلاي وي اجازه ملاقات با زنداني را نداده اند. اما در مورد آنچه كه اميد در نامه اش خطاب به رئيس قوه قضائيه نوشته و در آن از دادگاه گله كرده است بايد بگويم متأسفانه صحت دارد و در دادگاه برخورد مناسبي با وي صورت نپذيرفته و اميدوارم در جلسه بعدي دادگاه كه قرار است در روز يازدهم بهمن ماه تشكيل شود مجدداً‌ شاهدآن برخوردها نباشيم."

اين وكيل دادگستري در خصوص نحوه عملكرد مسئولين قضايي و منع ملاقات وكلا با موكلينشان در پرونده هاي به اصطلاح امنيتي تصریح می کند: "حتي در يكي ازبخشنامه هاي لازم الاجراء دستگاه قضايي به اين امر بديهي اشاره شده و اين چنين ذكر شده است كه متهم مي تواند در مرحله تحقيق يك نفر وكيل دادگستري را همراه خود داشته باشد و بديهي است كه لازمه اعمال اين حق ، ملاقات متهم با وكيل او است . . . ليكن متأسفانه اين رويه غير قانوني و غير منطقي مقامات خبر از نوعي بازگشت به عقب و احياء شيوۀ غلط گذشتۀ نه چندان دور در دادگاههاي انقلاب مي دهد كه اجازه حضور و دفاع از پرونده هاي دادگاه انقلاب به وكلا داده نمي شد. البته اين ايراد با تلاش عده اي از دلسوزان نظام و نيز پس از مصوبه مجمع تشخيص مصلحت تا حدودي برطرف شده بود. اما اينكه امروزه به ظاهر وكيل را در دادگاه مي پذيرند و او را به جلسه دادرسي دعوت مي كنند ليكن اجازه ملاقات با موكل زنداني اش را به او نمي دهند نقض غرض و به نوعي به سخره گرفتن قانون و هنجارهاي حقوقي است. مگر بدون ملاقات و گفتگوي با موكل و اطلاع از نظرات و ادعاها و استدلالات وي، هيچ وكيلي مي تواند از موكلش دفاع كند ؟"

امید کوکبی، دانشجوی فوق دکترای فیزیک اتمی با گرایش لیزر در دانشگاه تگزاس آمریکا است که در بهمن ماه سال 89 به هنگام ورود به ایران در فرودگاه بازداشت و به اتهام ارتباط با دولت متخاصم و کسب درآمد نامشروع یک ماه در بند 209 زندان اوین در انفرادی، واز آن زمان تاکنون در بند 350 زندان اوین به سر می‌برد. وی ترکمن و از اهل سنت است و هیچ گونه سابقه فعالیت سیاسی ندارد.

لازم به ذکر است که نیمه نخست مهرماه جاری، و بعد از گذشت هشت ماه از بازداشت امید کوکبی، در حالی که بر خلاف قانون و آیین دادرسی، وی نتوانسته بود با وکیلش سعید خلیلی، دیداری داشته باشد، اولین دادگاه وی برگزار شد و این دانشجوی نخبه به دفاع از خود پرداخت.

آقای سعید خلیلی در بخش ديگري از این گفتگو در خصوص وضعيت پرونده اميد بیان می کند: "از آنجاييكه آنچه عليه وي مطرح گرديده و مستند اتهامي واقع شده است همان اظهاراتيست كه موكل در دوران بازجوييهايش در بند 209 كه پس از مدتهاي طولاني تحمل انفرادي در نزد بازجويان (و نه نزد قاضي ) بيان كرده است و ليكن از اولين جلسه حضور در دادسرا آنها را منكر شده و ناشي از فشار و پاسخهاي تلقيني بازجوها عنوان نموده است. در جلسه پيشين دادگاه هم به اين مطالب مفصلاً اشاره كرده و كليه اتهامات را رد نموده است. و همانگونه كه در نامه اول اميد به رئيس قوه قضائيه مشاهده مي شود هيچ دليل محكمه پسندي در پرونده موكل مشاهده نمي شود . بنابراين اميدوارم هرچه زودتر حكم برائت ايشان صادر و اين سرمايه بزرگ ملي و جهاني كه مايه افتخار اين كشور است از بند رهايي يافته به آغوش خانواده اش بازگردد.

آقاي خليلي با اشاره بر تصميم موكلش مبني بر سكوت كردن و عدم دفاع از خود در جلسه بعدي دادگاه می افزاید: "من با اين تصميم وي موافق نيستم و اگر به من اجازه ملاقات با وي داده شود سعي خواهم كرد او را منصرف كنم . هر چند به تصميمش هر چه كه باشد احترام مي گذارم. و البته اميدوارم دادگاه هم با ملاحظه شخصيت و موقعيت موكل اينبار با او بهتر رفتار كرده و اتفاقات جلسه پيش تكرار نشود . ضمن اينكه ايشان در جلسه قبلي دادگاه به نحوي خوب و كافي از خود دفاع كرد و به نظر من چيزي باقي نمانده است كه نياز به سوال و جواب مجدد از وي داشته باشد و دليل تجديد جلسه دادگاه را هم واقعاً نمي دانم."

وی در خصوص روحيه موكلش در زندان می گوید: "بر اساس اخباري كه از طريق خانواده اش به ما مي رسد روحيه آقاي كوكبي بسيار خوب است و روزانه بيش از ده ساعت به تدريس و تحصيل و مطالعه مشغول است. زبانهاي انگليسي ، آلماني و اسپانيايي و نيز مباحثي از فيزيك را براي ساير هم بندي هايش تدريس مي كند و همچنين خودش زبان عربي مي آموزد ، در كنار اينها به تكميل چند مقاله علمي ناتمام خود مشغول است و در مجموع از فرصتها به خوبي استفاده كرده و اين روزها به معناي واقعي زندان اوين به دانشگاه تبديل شده است."

وکیل امید کوکبی در خاتمه اضافه می کند: "قريب يك سال است كه موكلش در بازداشت بسر مي برد ، قبلاً‌ قرار او را وثيقه پنجاه ميليون توماني اعلام كرده بودند ليكن از قبول وثيقه و آزادي وي خودداري مي شد، اما حدود سه ماه قبل قرار وي به بازداشت موقت تشديد شد كه البته اين قرار به استناد ماده 37 قانون آيين دادرسي كيفري يك ماهه بوده و قابل اعتراض است و متأسفانه تا كنون خبري از رسيدگي به اعتراض وي و يا تجديد قرار پس از انقضاي مهلت يك ماهه مشاهده نمي شود. همچنين با توجه به مفاد بند « ط » از ماده 3 اصلاحي قانون تشكيل دادگاههاي عمومي و انقلاب و نيز ماده 35 قانون آيين دادرسي كيفري مدت بازداشت موقت هيچ متهمي نبايد از حداقل مجازات پيش بيني شده براي آن بزه بيشتر شود. و با توجه به اينكه دادسرا در كيفرخواست صادره به ماده 508 قانون مجازات اسلامي استناد كرده است و حد اقل مجازات مقرر در اين قانون يكسال است. بنابراين انتظار داريم محاكمه ايشان در اين جلسه خاتمه يافته و تعيين تكليف شود."

گفتنی است، چندی پیش مادر امید کوکبی با اشاره به قدرناشناسی مسئولان، آنها را به بازگشت به راه راست و عقلانیت دعوت کرده و در گفتگو با جرس خطاب به مسئولان قضایی گفته بود: " امید به هر کجا که می رفت افتخارش ایرانی و ترکمن بودنش بود. همیشه می گفت که به ایران می آیم و ایران را یک قطب لیزر می کنم و به دوستانش هم می گفت که به ایران برگردند و برای "پیشرفت" ایران تلاش کنند. از مسئولین قضایی می خواهم که بیشتر از این باعث رسوایی سیستم قضایی کشور نشوند و با برخورد درست با پرونده اندک آبروی باقیمانده خود را حفظ کنند."